Bài viết bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Mai Viễn Phương - Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park
Bệnh Crohn là bệnh viêm đường ruột với các triệu chứng đau bụng, tiêu chảy nghiêm trọng, mệt mỏi, giảm cân và suy dinh dưỡng. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người bị bệnh Crohn có nhiều khả năng phát triển bệnh túi mật hơn những người không mắc bệnh này.
1. Các biến thể của bệnh Crohn
Có 6 biến thể của bệnh Crohn, tất cả đều dựa trên vị trí, bao gồm:
- Bệnh Crohn dạ dày tá tràng chủ yếu ảnh hưởng đến dạ dày và tá tràng, là phần đầu tiên của ruột non. Khoảng 5% những người bị bệnh Crohn có loại này.
- Viêm nội mạc hỗng tràng xảy ra ở phần thứ hai của ruột, được gọi là hỗng tràng. Giống như Crohn dạ dày tá tràng, biến thể này ít phổ biến hơn.
- Viêm hồi tràng là tình trạng viêm ở phần cuối cùng của ruột non, hoặc hồi tràng. Khoảng 30% những người bị bệnh Crohn bị ảnh hưởng tại vị trí này.
- Ileocolitis ảnh hưởng đến hồi tràng và ruột kết, là biến thể phổ biến nhất của Crohn. Khoảng 50% những người bị bệnh Crohn có biến thể này.
- Crohn thể viêm đại tràng được tìm thấy ở khoảng 20% những người bị bệnh Crohn. Nó chỉ ảnh hưởng đến ruột kết. Cả viêm loét đại tràng và viêm đại tràng Crohn đều chỉ ảnh hưởng đến ruột kết, nhưng viêm đại tràng Crohn có thể ảnh hưởng đến các lớp sâu hơn của niêm mạc ruột.
- Bệnh quanh hậu môn ảnh hưởng đến khoảng 30% những người bị Crohn. Biến thể này thường liên quan đến các lỗ rò, hoặc các kết nối bất thường giữa các mô, nhiễm trùng mô sâu, cũng như các vết loét và vết loét trên da bên ngoài xung quanh hậu môn.
2. Bệnh Crohn và viêm loét đại tràng
Bệnh Crohn và viêm loét đại tràng là hai loại IBD. Chúng có nhiều đặc điểm giống nhau nên thường gây ra sự nhầm lẫn.
Chúng có những đặc điểm chung sau:
- Các dấu hiệu và triệu chứng đầu tiên của cả bệnh Crohn và viêm loét đại tràng đều rất giống nhau. Chúng có thể bao gồm tiêu chảy, đau bụng và chuột rút, chảy máu trực tràng, giảm cân và mệt mỏi.
- Cả bệnh viêm loét đại tràng và bệnh Crohn đều xảy ra phổ biến hơn ở những người từ 15 đến 35 tuổi và những người có tiền sử gia đình mắc một trong hai loại IBD.
- Nhìn chung, IBD có xu hướng ảnh hưởng đến nam giới và phụ nữ như nhau, nhưng điều này có thể thay đổi tùy theo độ tuổi.
- Tuy nhiều thập kỷ nghiên cứu, các nhà khoa học vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây bệnh. Trong cả hai trường hợp, hệ thống miễn dịch hoạt động quá mức có thể là thủ phạm, nhưng các yếu tố khác có thể đóng một vai trò nào đó.
Điểm khác biệt giữa bệnh Crohn và viêm loét đại tràng:
- Viêm loét đại tràng chỉ ảnh hưởng đến ruột kết. Bệnh Crohn có thể ảnh hưởng đến bất kỳ phần nào của đường tiêu hóa, từ miệng đến hậu môn của bạn.
- Viêm loét đại tràng chỉ ảnh hưởng đến lớp mô ngoài cùng của niêm mạc ruột kết gọi là niêm mạc. Bệnh Crohn có thể ảnh hưởng đến tất cả các lớp mô ruột của bạn từ bề ngoài đến sâu.
![Bệnh Crohn và viêm loét đại tràng là hai loại IBD](/static/uploads/large_20210122_064932_153063_benh_crohn_o_tre_co_max_1800x1800_jpg_0f8956fb2f.jpg)
3. Làm thế nào để bệnh Crohn tăng cơ hội phát triển bệnh túi mật?
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người bị bệnh Crohn có nhiều khả năng phát triển bệnh túi mật hơn những người không mắc bệnh này. Túi mật là một cơ quan nhỏ có nhiệm vụ giải phóng mật vào ruột non. Bệnh Crohn có thể gây viêm ruột non. Tình trạng viêm này ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ muối mật của ruột non. Các muối mật liên kết với cholesterol và làm cho nó hòa tan trong nước. Nếu không có đủ muối mật, cholesterol có thể tích tụ trong túi mật để tạo thành sỏi.
Một số loại thuốc dùng để điều trị bệnh Crohn có thể ảnh hưởng đến gan và túi mật. Ví dụ bao gồm azathioprine và sulfasalazine. Nếu bạn bị bệnh Crohn và đang dùng những loại thuốc này, hãy nói chuyện với bác sĩ về những tác dụng phụ này.
4. Các triệu chứng của bệnh túi mật là gì?
Đối với một cơ quan nhỏ như vậy, túi mật có thể gây ra một số loại vấn đề. Nếu một người bị sỏi mật, chúng có thể dẫn đến viêm và nhiễm trùng ở các cơ quan lân cận và viêm túi mật. Một số biến chứng của bệnh túi mật bao gồm:
- Viêm đường mật tăng dần, nhiễm trùng đường mật
- Viêm túi mật
- Viêm tụy
Sỏi mật không phải lúc nào cũng gây ra các triệu chứng. Khi chúng xảy ra, một số triệu chứng có thể bao gồm:
- Chướng bụng hoặc đầy hơi
- Buồn nôn
- cơn đau xuất hiện ở phần trên bên phải của bụng sau bữa ăn
- Thở nhanh do đau
- Nhiệt độ
- Nôn mửa
Hãy gọi cho bác sĩ nếu thấy đau bụng kéo dài hơn vài giờ.
![Người bị bệnh Crohn có nhiều khả năng phát triển bệnh túi mật](/static/uploads/small_20210122_072923_635417_Benh_Crohn_va_benh_max_1800x1800_jpg_d4a3e7eaf7.jpg)
5. Cách chẩn đoán bệnh túi mật
Bác sĩ có thể xác định xem tình trạng của bạn có liên quan đến túi mật hay không thông qua các xét nghiệm khác nhau như
- Xét nghiệm máu: Men gan hoặc bạch cầu tăng cao có thể chỉ ra các vấn đề về túi mật.
- Siêu âm bụng: Xét nghiệm hình ảnh không xâm lấn này có thể xác định sỏi trong túi mật.
- Xét nghiệm nước tiểu: Sự hiện diện của hóa chất trong nước tiểu có thể cho thấy chất thải từ túi mật.
- Chụp hình ảnh cắt lớp hạt nhân của túi mật: Xét nghiệm hình ảnh này cho phép bác sĩ đánh giá chức năng túi mật của bạn và tìm kiếm sự tắc nghẽn của ống dẫn từ túi mật đến ruột non.
6. Bệnh túi mật được điều trị như thế nào khi bạn cũng mắc bệnh Crohn?
Phương án điều trị của bạn sẽ phụ thuộc vào loại triệu chứng bạn đang gặp phải và các tình trạng y tế hiện có của bạn.
Bác sĩ có thể đợi để kê đơn điều trị nếu bạn gặp ít hoặc không có triệu chứng và sỏi còn nhỏ. Liệu pháp sóng xung kích hoặc thuốc có thể được kê đơn nhưng không thường được sử dụng.
Nếu bạn đang gặp nhiều triệu chứng, bác sĩ có thể đề nghị phẫu thuật cắt túi mật. Nếu bạn mắc bệnh Crohn, điều quan trọng là bạn phải thảo luận với bác sĩ về những rủi ro đối với các bệnh lý khác. Thực hiện các bước để sống một cuộc sống lành mạnh có thể giúp ngăn ngừa bệnh túi mật, bao gồm:
- Hạn chế uống rượu
- Ăn các nguồn chất béo lành mạnh, chẳng hạn như các loại hạt, hạt, bơ, dầu thực vật và cá
- Hạn chế chất béo bão hòa và đường bổ sung trong chế độ ăn uống của bạn
- Duy trì cân nặng hợp lý
- Bạn cũng có thể trao đổi với bác sĩ về các loại thuốc bạn đang dùng có thể làm tăng nguy cơ mắc sỏi mật.
Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại. Bệnh viện cung cấp dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp, không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa. Khách hàng khi lựa chọn thực hiện các xét nghiệm tại đây có thể hoàn toàn yên tâm về độ chính xác của kết quả xét nghiệm.
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.
Bài viết tham khảo nguồn: Lapidus, A., Akerlund, J., & Einarsson, C. (2006, January 7). Gallbladder bile composition in patients with Crohn’s disease, Parente, F., Pastore, L., Bargiggia, S., Cucino, C., Greco, S., Molteni, M., . . . Porro, G. (2007, May). Incidence and risk factors for gallstones in patients with inflammatory bowel disease: A large case-control study.