......

Tổn thương dây thần kinh trong quá trình điều trị ung thư

Tổn thương dây thần kinh ngoại biên là một trong các tác dụng phụ khi điều trị ung thư. Các triệu chứng thường gặp có thể bao gồm tê, ngứa ran, tăng nhạy cảm với nhiệt độ hay thậm chí là mất thăng bằng. Bệnh nhân bị tổn thương thần kinh ngoại biên sẽ gặp nhiều khó khăn trong vận động và sinh hoạt hằng ngày.

1. Tổn thương dây thần kinh là gì?

Dây thần kinh có vai trò dẫn truyền thông tin từ vùng này sang vùng khác của cơ thể. Các dây thần kinh ngoại biên mang thông tin từ não và tủy sống đến da, cơ và các cơ quan. Chúng truyền cảm giác về nhiệt độ và đau đến não, kiểm soát chuyển động của cánh tay và chân. Dây thần kinh ngoại biên bị tổn thương khiến một hoặc một nhóm dây thần kinh gặp khó khăn trong việc "giao tiếp" với nhau.

2. Nguyên nhân nào gây tổn thương dây thần kinh và bệnh sẽ kéo dài bao lâu?

Một số loại thuốc hóa trị trong điều trị ung thư có thể gây tổn thương thần kinh ngoại biên, đặc biệt là ở liều cao hoặc sau khi dùng nhiều liều. Thuốc hóa trị có thể gây ra bệnh thần kinh bao gồm vincristine, vinblastine, vinorelbine, Taxol, Taxotere, oxaliplatin, bortezomib và cisplatin. Tổn thương thần kinh ngoại biên có thể xảy ra cấp tính - nghĩa là trong hoặc ngay sau khi được điều trị và kéo dài vài ngày. Nó cũng có thể là mãn tính, tức là kéo dài và dai dẳng giữa các đợt điều trị. Bạn có thể bị ngứa ran, cảm giác kim châm, hoặc tê ở ngón tay, ngón chân, đặc biệt là khi bị lạnh. Cảm giác ngứa ran có thể xuất hiện khi ăn, uống, chạm vào vật gì đó lạnh hoặc thậm chí hít thở không khí lạnh. Các triệu chứng thường thuyên giảm trong vài ngày điều trị, nhưng đôi khi các triệu chứng vẫn tồn tại. Đối với một số người, tổn thương dây thần kinh ngoại biên có thể trở nên nghiêm trọng. Nó có thể dẫn đến tê liên tục ở bàn tay hoặc bàn chân, đặc biệt là đối với những người đã điều trị nhiều liều hóa trị. Nó có thể khiến tay trở nên khó thực hiện các công việc vận động hằng ngày, chẳng hạn như cài cúc áo sơ mi, nhặt các vật nhỏ và có thể gây ra các vấn đề về thăng bằng hoặc đi lại. Đối với những người có các triệu chứng dai dẳng sau khi điều trị, những triệu chứng này thường cải thiện hoặc hết hoàn toàn trong vòng 6 - 12 tháng. Một số bệnh nhân gặp các triệu chứng này trong một thời gian dài hơn. Thậm chí ở một số bệnh nhân triệu chứng tổn thương thần kinh ngoại biên có thể kéo dài vĩnh viễn.

3. Các triệu chứng của tổn thương dây thần kinh trong điều trị ung thư là gì?

Khi có tổn thương xảy ra, một hoặc một số dây thần kinh ngoại vi gặp khó khăn trong việc cảm nhận thông tin. Điều này có thể dẫn đến các triệu chứng bao gồm:

  • Cánh tay hoặc chân có cảm giác nặng, tê hoặc ngứa ran, hoặc cảm giác như "kim châm".
  • Bị vấp, ngã hoặc đau khi đi bộ.
  • Khó nhấc bàn chân hoặc ngón chân lên.
  • Khó khăn khi nhặt hoặc cầm đồ vật
  • Yếu cơ
  • Chuột rút
  • Cảm giác lạnh ở tay hoặc chân.
  • Tăng nhạy cảm với nóng và lạnh.

Liên hệ với bác sĩ ngay lập tức nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào kể trên. Bạn có thể cần giảm liều hoặc tạm dừng hóa trị liệu để ngăn các triệu chứng trở nên tồi tệ hơn.

4. Làm gì khi bị tổn thương dây thần kinh ngoại biên?

Tổn thương dây thần kinh sau điều trị ung thư có thể khiến bệnh nhân gặp khó khăn trong sinh hoạt và công việc hàng ngày. Dưới đây là một số biện pháp giúp khắc phục triệu chứng và phòng các biến chứng do tổn thương dây thần kinh gây ra:

  • Mang găng tay và tất ấm, đặc biệt là vào mùa đông. Luôn đi giày cả trong nhà và bên ngoài.
  • Nếu bạn bị tổn thương dây thần kinh ở tay, hãy cẩn thận sử dụng dao, kéo và các vật sắc nhọn khác.
  • Bảo vệ bàn tay của bạn bằng cách đeo găng tay khi bạn làm việc ngoài trời hoặc sửa chữa.
  • Đảm bảo rằng ngôi nhà của bạn được chiếu sáng đầy đủ để tránh vấp ngã.
  • Che các bậc và bồn tắm/ vòi hoa sen để tránh trơn trượt.
  • Sử dụng tay vịn khi bước lên/ xuống cầu thang
  • Kiểm tra nhiệt độ của nước trước khi tắm và rửa bát.
  • Luôn kiểm tra chân và giày của bạn vào đầu và cuối mỗi ngày. Bạn có thể không sờ thấy những viên sỏi nhỏ hoặc những đôi giày không vừa vặn có thể gây kích ứng bàn chân và gây ra vết loét.
  • Nếu bạn bị đau, bác sĩ có thể chỉ định các loại thuốc để điều trị cơn đau do tổn thương dây thần kinh, chẳng hạn như Elavil, Pamelor, Neurontin hoặc Lyrica. Những loại thuốc này có thể có tác dụng phụ và cần được giám sát chặt chẽ bởi bác sĩ hoặc dược sĩ.
  • Vật lý trị liệu có thể giúp bạn giữ thăng bằng
  • Mát-xa, châm cứu và thiền cũng có thể giúp cải thiện triệu chứng

Tóm lại, tổn thương dây thần kinh ngoại biên là một tác dụng phụ sau hóa trị ung thư. Điều quan trọng là sớm phát hiện các triệu chứng bất thường để kịp thời áp dụng các liệu pháp điều trị phù hợp.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 20% phí khám khi đặt hẹn khám lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 1/8 - 31/12/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

39 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan
  • Thần kinh ngoại biên
    Tổn thương dây thần kinh ngoại biên: Chẩn đoán và điều trị

    Tổn thương dây thần kinh ngoại biên được chẩn đoán dựa trên tiền sử chấn thương kết hợp với các triệu chứng bệnh dưới xác thực của các xét nghiệm. Phương thức điều trị khác nhau phụ thuộc vào mức ...

    Đọc thêm
  • Sunoxiplat 50
    Công dụng thuốc Sunoxiplat 50

    Thuốc Sunoxiplat 50 có chứa thành phần chính là hoạt chất Oxaliplatin và các loại tá dược khác vừa đủ hàm lượng thuốc nhà cung sản xuất cung cấp. Loại thuốc này thuộc nhóm thuốc chống ung thư và tác ...

    Đọc thêm
  • Liplatin 100
    Công dụng thuốc Liplatin 100

    Thuốc Liplatin 100 là nhóm thuốc được ưu tiên chỉ định dùng để điều trị ung thư và tác động rên nhiều loại u bao gồm u đại-trực tràng. Vậy thuốc Liplatin 100 là thuốc gì? Những điểm gì cần ...

    Đọc thêm
  • axoplatin
    Công dụng thuốc Axoplatin

    Thuốc Axoplatin có thành phần hoạt chất chính là Oxaliplatin với hàm lượng 50mg và các loại tá dược khác với lượng vừa đủ. Đây là loại thuốc điều trị bệnh ung thư và tác động vào hệ miễn dịch.

    Đọc thêm
  • oxarich
    Công dụng thuốc Oxarich

    Thuốc Oxarich là một thuốc có tác dụng trong điều trị bổ trợ cho những người mắc bệnh ung thư đường tiêu hoá, bao gồm ung thư đại trực tràng. Thuốc này cần được dùng dưới chỉ định và theo ...

    Đọc thêm