......

Chẩn đoán giun chui vào ống mật bằng kỹ thuật y tế nào?

giun chui ống mật

Bài viết được tham vấn chuyên môn cùng Thạc sĩ, Bác sĩ Tống Dịu Hường - Bác sĩ chẩn đoán hình ảnh - Khoa Chẩn đoán hình ảnh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Nha Trang.

Ngoài các triệu chứng lâm sàng như đột ngột đau bụng dữ dội ở vị trí cạnh ức và dưới sườn phải, chổng mông, nôn nhiều,... thì để chẩn đoán giun chui ống mật một cách chính xác nhất, bác sĩ sẽ yêu cầu người bệnh làm một số xét nghiệm cận lâm sàng và phương tiện chẩn đoán hình ảnh.

1. Nguyên nhân giun chui vào ống mật?

Giun chui ống mật chính là tình trạng mà giun đi ngược từ hệ ruột non qua lỗ cơ vòng Oddi để vào ống mật. Tình trạng này thường do số lượng giun quá nhiều trong ruột non, dẫn đến việc giun chui vào ống mật, bởi nguồn dinh dưỡng tại ruột non không đủ để giun sinh sôi nên chúng phải di chuyển đến các môi trường khác trong cơ thể người.

Bên cạnh đó, vấn đề về ăn uống không đảm bảo vệ sinh, sử dụng các loại thuốc tẩy giun không hiệu quả khiến cho giun còn tồn tại và ký sinh tại hệ đường ruột con người cũng là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến giun chui vào ống mật. Việc sử dụng thuốc tẩy giun không hiệu quả còn đem lại các tác hại lớn, cụ thể đó là dẫn đến các rối loạn vận động khiến giun di chuyển tán loạn, nguy cơ cao đi vào lỗ cơ vòng oddi và ngược lên ống mật chủ, túi mật cũng như các ống mật khác.

Một nguyên nhân khác dẫn đến tình trạng giun chui vào ống mật đó là khi dịch vị bài tiết từ dạ dày sẽ khiến tính axit bị giảm, từ đó môi trường tại hệ đường ruột không còn là môi trường lý tưởng của giun nên chúng sẽ di chuyển đến các vị trí khác trong cơ thể con người nhằm kiếm môi trường phù hợp hơn.

Đối với những người bệnh sau phẫu thuật cắt một phần dạ dày hoặc bị các bệnh lý nhiễm trùng sẽ có nguy cơ cao dẫn đến việc giun chui vào ống mật. Nguyên nhân là do thay đổi môi trường nội sinh tại đường tiêu hóa khi ăn uống không đảm bảo vệ sinh và không tẩy giun định kỳ.

Bệnh giun chui ống mật có thể gặp ở mọi lứa tuổi, tuy nhiên bệnh thường phổ biến nhất ở những trẻ nhỏ dưới 10 tuổi và các yếu tố thuận lợi làm tăng khả năng giun chui vào ống mật đó là chế độ ăn thiếu protein, độ toan của dịch vị thấp, bị các bệnh lý nhiễm khuẩn cũng như có thể trạng gầy gò.

2. Triệu chứng lâm sàng giun chui vào ống mật

Khi giun chui vào ống mật, người bệnh sẽ xuất hiện một số triệu chứng ở giai đoạn sớm như sau:

  • Đột ngột xuất hiện cơn đau bụng gan dữ dội, cơn đau này ở vị trí cạnh ức và dưới sườn phải khiến người bệnh phải chổng mông và trẻ em bắt bế vác lên vai;
  • Kèm theo triệu chứng đau đột ngột và dữ dội đó là nôn nhiều, một số trường hợp có thể nôn ra giun.
  • Khi khám lâm sàng có phản ứng ở dưới sườn phải, vị trí gần ức đau nhưng túi mật và gan bình thường, không có dấu hiệu vàng da hay vàng mắt, tình trạng toàn thân không thay đổi rõ rệt.

Trong trường hợp giun chui ống mật giai đoạn nhiễm trùng đường mật sẽ gây ra các triệu chứng như sau cho người bệnh:

  • Sau một tuần đột ngột đau dữ dội, chổng mông, người bệnh thường có triệu chứng nhiễm trùng toàn thân kèm sốt giao động từ 38 độ C – 39 độ C.
  • Cơn đau giảm phần nào nhưng vùng dưới sườn phải vẫn đau, túi mật không căng đau và tức đầy, người bệnh sẽ mệt mỏi, kém ăn uống nên dẫn đến gầy sút nhanh chóng.
  • Da và niêm mạc của người bệnh không vàng hoặc một số trường hợp có thể vàng nhẹ.

Trong trường hợp giun chui ống mật nếu không được điều trị thì sẽ dẫn đến áp xe gan, gây ra một số triệu chứng sau cho người bệnh:

  • Người bệnh xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng nặng toàn thân, da xanh xao, gầy yếu và xét nghiệm thấy thiếu máu.
  • Đau âm ỉ vùng gan, da niêm mạc vàng nhẹ, có dấu hiệu gan to dưới bờ sườn hoặc to lên trên, ấn vào vị trí gan rất đau, sử dụng nghiệm pháp rung gan dương tính.
  • Do nhiễm trùng toàn thân nên người bệnh sốt cao từ 39 độ C – 40 độ C, rét run và ăn uống kém do đau âm ỉ.
Siêu âm ổ bụng
Siêu âm ổ bụng để chẩn đoán giun chui ống mật

3. Chẩn đoán giun chui vào ống mật bằng kỹ thuật y tế nào?

Ngoài các triệu chứng lâm sàng trên, để chẩn đoán giun chui ống mật một cách chính xác nhất, bác sĩ sẽ yêu cầu người bệnh làm một số xét nghiệm cận lâm sàng và phương tiện chẩn đoán hình ảnh như sau:

  • Xét nghiệm công thức máu: Khi xét nghiệm công thức máu sẽ cho kết quả tăng ưu thế bạch cầu đa nhân trung tính, bạch cầu tăng cao vì đây là dấu hiệu chỉ điểm cho tình trạng nhiễm trùng. Bilirubin máu sẽ tăng cao nếu có hiện tượng tắc mật. Xét nghiệm Bilan có dấu hiệu nhiễm trùng dương tính với tốc độ lắng máu và CRP tăng cao.
  • Xét nghiệm men gan trong giá trị bình thường để phân biệt với các nguyên nhân gây tắc mật do một số bệnh lý tại gan.
  • Chụp X quang bụng: Kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh này nhằm giúp bác sĩ có thể dễ dàng để phân biệt với các nguyên nhân gây đau bụng cấp tính.
  • Chụp đường mật có thuốc cản quang: Đây là kỹ thuật chẩn đoán giun chui ống mật thường được bác sĩ chỉ định sử dụng. Với kỹ thuật này sẽ cho phép phát hiện được các hình ảnh giun trưởng thành hoặc sỏi mật gây tắc mật ở người bệnh.
  • Siêu âm ổ bụng: Khi siêu âm ổ bụng sẽ giúp bác sĩ quan sát thấy các hình ảnh gián tiếp phản ánh bất thường tại hệ thống của đường mật. Ví dụ như lòng ống mật chủ có hình ảnh phản âm không động nhất hoặc ống gan chung giãn rộng.
  • Nội soi tá tràng đường mật: Đây là phương pháp có độ chính xác cao nhất và đặc biệt là kỹ thuật này vừa có vai trò vừa chẩn đoán và điều trị, vì gun có thể được gắp ra thông qua hệ thống ống nội soi.

4. Điều trị giun chui ống mật

Biến chứng khi giun chui vào ống mật đó là có thể khiến đường mật bị nhiễm trùng, áp xe đường mật và gan. Do đó, khi các triệu chứng giun chui ống mật trở nên nghiêm trọng hơn hoặc các biến chứng trên xuất hiện thì bác sĩ sẽ chỉ định mổ đường mật với mục đích gắp giun và dẫn lưu đường mật.

Tuy nhiên, khi chưa chắc chắn có giun ở trong ống mật hoặc hỗ trợ điều trị sau phẫu thuật gắp giun, bác sĩ sẽ chỉ định điều trị nội khoa bằng thuốc như sau:

  • Sử dụng thuốc giãn cơ trơn (cơ vòng Oddi) như: A-tropin, Ami-nazin...
  • Sử dụng thuốc lợi mật và tăng tiết dịch mật để hỗ trợ điều trị như: Secretin, Bilifluine...
  • Sử dụng thuốc tẩy giun Fugacar, Albendazole hoặc Meben-dazole...

Giun chui ống mật sẽ gây ra một số biến chứng nguy hiểm, do đó, để phòng ngừa bệnh, nên thực hiện một chế độ ăn uống hợp lý và đảm bảo vệ sinh, ăn chín, uống sôi, hạn chế tối đa các đồ ăn tái hay gỏi và các loại rau sống trong bữa ăn hàng ngày để bảo vệ sức khỏe của chính cá nhân và các thành viên trong gia đình.

Đồng thời, nên tẩy giun theo định kỳ 6 tháng/lần để phòng tránh các bệnh liên quan đến giun. Khi nhận thấy các dấu hiệu cũng như triệu chứng tương tự giun chui ống mật thì tốt nhất người bệnh nên đến cơ sở y tế để được chẩn đoán giun chui ống mật và điều trị kịp thời, từ đó có thể nâng cao hiệu quả điều trị.

Người bệnh cần đến bệnh viện uy tín để tiến hành thăm khám và điều trị ngay khi có dấu hiệu của giun chui ống mật. Hiện nay, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện uy tín hàng đầu cả nước, được đông đảo người bệnh tin tưởng thăm khám và điều trị bệnh. Không chỉ có hệ thống cơ vật chất, trang thiết bị hiện đại: 6 phòng siêu âm, 4 phòng chụp X- quang DR (1 máy chụp toàn trục, 1 máy tăng sáng, 1 máy tổng hợp và 1 máy chụp nhũ ảnh), 2 máy chụp Xquang di động DR, 2 phòng chụp cắt lớp vi tính đa dãy đầu thu (1 máy 128 dãy và 1 máy 16 dãy), 2 phòng chụp Cộng hưởng từ (1 máy 3 Tesla và 1 máy 1.5 Tesla), 1 phòng chụp mạch máu can thiệp 2 bình diện và 1 phòng đo mật độ khoáng xương....Vinmec còn là nơi quy tụ đội ngũ các y, bác sĩ giàu kinh nghiệm sẽ hỗ trợ phần nhiều trong việc chẩn đoán và phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường của cơ thể người bệnh. Đặc biệt, với không gian được thiết kế theo tiêu chuẩn khách sạn 5 sao, Vinmec đảm bảo sẽ mang đến cho người bệnh sự thoải mái, thân thiện, yên tâm nhất.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

79 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan