......

Mổ nội soi điều trị tắc tá tràng ở trẻ em

Tắc tá tràng bẩm sinh là một bệnh hiếm gặp, xuất hiện ở bé trai nhiều hơn bé gái. Để loại bỏ tắc nghẽn, thiết lập sự lưu thông đường tiêu hóa trẻ cần được mổ điều trị tắc tràng.

1. Tắc tá tràng là gì?

Tắc tá tràng bẩm sinh là một bệnh hiếm gặp, tỷ lệ từ 1/5000-1/10.000 trẻ được sinh ra, xuất hiện ở bé trai nhiều hơn bé gái. Tắc tá tràng có thể do teo tá tràng, hẹp tá tràng, tụy nhẫn, xoắn trung tràng hoặc ruột quay dở dang. Các nguyên nhân khác có thể gặp là tĩnh mạch cửa trước tá tràng, hội chứng động mạch mạc treo tràng trên. Có một tỉ lệ cao trẻ bị tắc tá tràng kết hợp với các dị tật bẩm sinh khác như hội chứng Down, tim bẩm sinh, teo thực quản, dị tật đường tiết niệu...

Khi bị tắc tá tràng, trẻ thường có các triệu chứng lâm sàng như:

  • Vàng da, bụng trên chướng, đôi khi thấy dạ dày tăng nhu động từng đợt, bụng dưới xẹp
  • Nôn ói nhiều và liên tục, nôn ra dịch sữa lẫn dịch mật màu vàng hoặc xanh
  • Dấu hiệu của những dị tật phối hợp như hội chứng Down, dị tật tim, dị dạng hậu môn trực tràng, teo thực quản...

Chẩn đoán xác định tắc tá tràng khi thực hiện X-quangsiêu âm bụng có hình ảnh bong bóng đôi trong bụng trẻ.

Điều trị tắc tá tràng ở trẻ em bằng cách phẫu thuật để loại bỏ tắc nghẽn, thiết lập sự lưu thông đường tiêu hóa. Tuy nhiên đây không phải là phẫu thuật cấp cứu nên có thể bồi hoàn, điều chỉnh tình trạng rối loạn nước điện giải đầy đủ trong vài ngày trước khi phẫu thuật.

2. Mổ nội soi điều trị tắc tá tràng cho trẻ em trong những trường hợp nào?

Mổ tắc tá tràng bằng phương pháp nội soi được chỉ định ở những trẻ bị teo tá tràng, tắc tá tràng do tụy nhẫn, tĩnh mạch cửa trước tá tràng. Yêu cầu chung là trẻ nặng 1500g trở lên, tình trạng ổn định, không thở máy, không vận mạch, không nhiễm trùng huyết và không có các dị tật ảnh hưởng đến phẫu thuật nội soi.

Mổ nội soi điều trị tắc tá tràng không thực hiện với những trẻ có chống chỉ định với phẫu thuật; trẻ có cân nặng nhỏ hơn 1500g, suy hô hấp, suy tuần hoàn, nhiễm khuẩn huyết, rối loạn đông máu, dị tật tim bẩm sinh nặng. Kỹ thuật này cũng không được thực hiện với những trẻ có các dị tật phối hợp ảnh hưởng đến phẫu thuật nội soi như có teo ruột khác kèm theo, teo thực quản phải mở thông dạ dày, trẻ không có hậu môn, ...

điều trị tắc tá tràng
Để điều trị tắc tá tràng nội soi, trẻ cần đảm bảo một số yêu cầu chung

3. Chuẩn bị mổ tắc tá tràng bằng phương pháp nội soi

Ê-kíp thực hiện phẫu thuật nội soi điều trị tắc tá tràng ở trẻ em gồm 1 phẫu thuật viên chính, 1 phẫu thuật viên phụ, 1 dụng cụ viên. Trang thiết bị cần có gồm: hệ thống giàn máy phẫu thuật nội soi, các trocar kích cỡ phù hợp, panh, ống hút, kìm kẹp kim,...

Trước khi mổ tắc tá tràng, bác sĩ sẽ khám lại để kiểm tra tình trạng của trẻ, phát hiện các dị tật kèm theo. Chỉ định các xét nghiệm như xét nghiệm chức năng đông máu, điện giải đồ, bilirubin,... Ê-kíp đặt sonde dạ dày, sonde tiểu và cho trẻ dùng kháng sinh dự phòng để đề phòng nhiễm khuẩn khi mổ.

4. Các bước tiến hành mổ nội soi điều trị tắc tá tràng ở trẻ em

Bệnh nhi sơ sinh được đặt nằm ngửa, vị trí ngang bàn mổ. Bệnh nhi lớn hơn sẽ được đặt nằm dọc ở phía cuối bàn, hai chân để thấp hơn so với bụng. Phẫu thuật viên đứng ở giữa 2 chân bệnh nhi, màn hình đặt ở phía đầu bệnh nhi. Người phụ cầm camera đứng ở bên phải phẫu thuật viên.

Ê-kíp mổ tiến hành đặt các trocar và bơm hơi ổ bụng, duy trì áp lực ổ bụng từ 7-9mmHg với lưu lượng 2-3l/phút tùy theo tuổi.

Các thì phẫu thuật mổ nội soi điều trị tắc tá tràng diễn ra như sau:

  • Bác sĩ nội soi ổ bụng để chẩn đoán nguyên nhân tắc tá tràng. Tiến hành khâu treo dây chằng tròn gan vào thành bụng trước để nhấc gan lên.
  • Giải phóng D1-D3 tá tràng, nhìn rõ chỗ hẹp nhỏ dưới chỗ tắc để xác định chỗ tắc trên đó. Khâu chỉ PDS 5.0 đính trên và dưới chỗ tắc với nhau, sau đó treo lên thành bụng trước.
  • Mở dưới chỗ tắc (theo chiều dọc) và trên chỗ tắc (theo chiều chéo) xuống dưới 10- 15mm. Khâu miệng nối thành sau tá tràng, bắt đầu từ sát chỗ khâu treo tá tràng bằng mũi rời chỉ PDS 5.0. Khâu miệng nối thành trước tá tràng, từ trên xuống dưới cũng bằng mũi rời chỉ PDS 5.0. Sau khi khâu xong miệng nối, cắt chỉ treo tá tràng
  • Tiến hành rửa ổ bụng, rút các trocar và khâu lại các vết mổ
Mổ nội soi điều trị tắc tá tràng
Mổ nội soi điều trị tắc tá tràng ở trẻ cần được thực hiện bởi một Ê-kíp mổ

5. Theo dõi sau phẫu thuật nội soi

Sau mổ tắc tá tràng, trẻ nhịn ăn và được nuôi dưỡng tĩnh mạch 3-5 ngày hoặc lâu hơn. Thường 3-4 ngày sau mổ khi sonde dạ dày ra dịch trong thì bắt đầu cho trẻ ăn và giảm dần lượng dịch truyền. Theo dõi chặt chẽ toàn trạng và bụng của trẻ để phát hiện tình trạng nhiễm trùng, viêm phúc mạc.

Một số tai biến thường gặp khi mổ nội soi điều trị tắc tá tràng là:

  • Rách thành tá tràng, tổn thương gan do dụng cụ chọc nội soi vào. Tai biến này thường gặp trong quá trình phẫu thuật ở trẻ sơ sinh thấp cân do trường mổ hẹp. Ê-kíp phẫu thuật sẽ xử lý dựa vào tình trạng cụ thể của trẻ.
  • Rò miệng nối: khi phát hiện phải mổ lại càng sớm càng tốt để làm lại miệng nối.
  • Hẹp miệng nối: tiến hành nội soi tiêu hóa để nong miệng nối, nếu không có kết quả cần phẫu thuật lại để làm lại miệng nối.

Mổ tắc tá tràng bằng phương pháp nội soi được chỉ định ở những trẻ bị teo tá tràng, tắc tá tràng do tụy nhẫn, tĩnh mạch cửa trước tá tràng.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 15% phí khám khi đặt hẹn khám lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 17/10 - 31/12/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

768 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan