......

Chẩn đoán và điều trị sớm thận ứ nước ở trẻ nhỏ

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi ThS. BS Nguyễn Minh Tuấn - Bác sĩ Nhi tại khoa Nhi - Sơ sinh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Đà Nẵng

Thận ứ nước ở trẻ nhỏ là tình trạng do hẹp hoặc tắc nghẽn niệu quản gây ra. Một trong những nguyên nhân gây thận ứ nước ở trẻ nhỏ thường gặp nhất là do hẹp niệu quản. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp các thông tin về việc chẩn đoán và điều trị sớm thận ứ nước ở trẻ nhỏ.

1. Thận ứ nước ở trẻ là gì?

Thận ứ nước ở trẻ là tình trạng ứ đọng nước tiểu ở bể thận do tắc nghẽn niệu quản do hẹp khúc nối bể thận niệu quản.

2. Nguyên nhân gây thận ứ nước ở trẻ

Thận ứ nước ở trẻ
Một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng thận ứ nước ở trẻ nhỏ là do bị hẹp niệu quản

Một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng thận ứ nước ở trẻ nhỏ là do bị hẹp niệu quản. Đây là một bệnh lý bẩm sinh phát triển từ giai đoạn bào thai với những bất thường trong quá trình phát triển hệ niệu như:

  • Thiểu sản niệu quản gây nhu động bất thường qua khúc nối thận với niệu quản;
  • Bất đối xứng của thành cơ làm ức chế nhu động niệu quản đưa nước tiểu ra khỏi thận, gây thận ứ nước ở trẻ;
  • Niệu quản cắm vào bể thận cao quá làm thay đổi hình dạng của niệu quản và gây cản trở việc đưa nước tiểu từ thận xuống niệu quản;
  • Bất thường của mạch máu cực dưới thận làm tắc nghẽn niệu quản, cản trở việc đưa nước tiểu từ trên bể thận xuống;
  • Mạch máu chung quanh khúc nối thường kèm với hẹp khúc nối;
  • Vị trí tương đối của thận và niệu quản làm thận xoay và di động quá mức và gây tắc nghẽn từng hồi;

Những bất thường này khiến quá trình đưa nước tiểu từ bể thận xuống bàng quang bị ứ trệ, diễn ra lâu ngày làm cho thận bị giãn và gây ra bệnh thận ứ nước ở trẻ.

Ngoài nguyên nhân bẩm sinh, còn có một số nguyên nhân khác gây ra bệnh này là:

  • Sỏi thận: Sỏi quá lớn có thể chặn niệu quản và gây sưng thận;
  • Khối u hoặc u nang chèn ép vào niệu quản và gây tắc nghẽn;
  • Máu đông hoặc sẹo trong niệu quản, làm hẹp đường di chuyển của nước tiểu. Tuy nhiên, tình trạng này thường rất khó phát hiện;

3. Dấu hiệu bệnh thận ứ nước ở trẻ nhỏ

Một số dấu hiệu thận ứ nước ở trẻ nhỏ:

  • Đau khi khi đi tiểu khiến trẻ khó chịu và khóc do đau;
  • Đau lưng, đau bụng dưới;
  • Đi tiểu nhiều hơn mức bình thường, nước tiểu có màu đục;
  • Sốt, hay thấy buồn nôn và nôn;

Thận ứ nước ở trẻ nhỏ có thể ảnh hưởng đến một hoặc cả hai bên thận. Nếu bệnh không được phát hiện và điều trị kịp thời, các triệu chứng có thể sẽ trở nên nghiêm trọng hơn.

4. Chẩn đoán thận ứ nước ở trẻ

Thận ứ nước ở trẻ
Thận ứ nước ở trẻ sơ sinh được phát hiện thông qua chẩn đoán trước khi sinh bằng phương pháp siêu âm trong thai kỳ

Thận ứ nước ở trẻ sơ sinh được phát hiện thông qua chẩn đoán trước khi sinh bằng phương pháp siêu âm trong thai kỳ. Siêu âm thai có thể ghi nhận những bất thường về kích thước thận, tình trạng nước ối cũng như thận bị ứ nước.

Khi có dấu hiệu nghi ngờ, bác sĩ sẽ yêu cầu tầm soát thêm các yếu tố khác và theo dõi sức khỏe thai kỳ của người mẹ. Trẻ em nếu bị sốt kèm tiểu đục, trước đó kết quả siêu âm thai phát hiện thận ứ nước, nước ối ít hoặc thiểu ối, thì nên cho trẻ siêu âm ngay để xem có thận ứ nước không.

Sau khi trẻ được sinh ra, các phương pháp sau sẽ được tiến hành để chẩn đoán chính xác tình trạng bệnh cũng như nguyên nhân nào gây bệnh thận ứ nước ở trẻ:

  • Siêu âm thận (RUS): Xác định lại hệ thống thận và tình trạng thận ứ nước;
  • Chụp X-quang bàng quang và niệu đạo khi tiểu (VCUG): Bác sĩ sẽ đưa một ống nhỏ vào bàng quang của trẻ rồi truyền chất lỏng qua ống vào bàng quang. Chất lỏng sẽ xuất hiện trên X-quang khi bàng quang được làm đầy và khi bé tiểu. Phương pháp này dùng để loại trừ hiện tượng trào ngược bàng quang - niệu quản. Khi không có hiện tượng bị trào ngược bàng quang niệu quản sẽ chỉ định chụp CT - scan niệu thận để lượng giá chức năng thận và xác định mức độ tắc nghẽn niệu quản cũng như mức độ thận ứ nước ở trẻ;
  • Chụp cắt lớp hạt nhân thận (MAG 3): bác sĩ tiêm một lượng nhỏ đồng vị phóng xạ vào máu của bé và so sánh chức năng của cả hai quả thận, cũng như xác định mức độ nghiêm trọng của bệnh;
  • Các xét nghiệm máu cơ bản khác;

5. Điều trị thận ứ nước ở trẻ

Sau khi chẩn đoán xác định tình trạng bệnh, tùy vào mức độ thận ứ nước sẽ có các phương pháp điều trị khác nhau:

Với mức độ bị thận ứ nước ở trẻ nhẹ, đa phần sẽ tự khỏi mà không cần sự can thiệp của phẫu thuật. Tuy nhiên, trẻ cần được theo dõi để kịp thời phát hiện khi có nhiễm trùng tiểu xảy ra. Trẻ có thể được bác sĩ chỉ định uống thuốc kháng sinh để phòng ngừa nhiễm trùng tiểu. Nếu trẻ bị sốt không rõ nguyên nhân, nên đưa trẻ đi kiểm tra nước tiểu để loại trừ trường hợp nhiễm trùng tiểu.

Với mức độ bị thận ứ nước ở trẻ nặng, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng phương pháp phẫu thuật. Nếu nguyên nhân thận ứ nước là do sỏi thận, thì có thể phẫu thuật nội soi để loại bỏ sỏi. Ngoài ra, một trong những phương pháp phẫu thuật điều trị thận ứ nước phổ biến nhất hiện nay là kỹ thuật tạo hình bể thận – niệu quản qua nội soi sau phúc mạc.

Thận ứ nước ở trẻ nhỏ nếu không điều trị kịp thời có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm. Do đó, cha mẹ nên theo dõi các dấu hiệu bất thường của trẻ và đưa bé đi gặp bác sĩ khi cần.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Đặt lịch nhanh chóng và theo dõi lịch hẹn thuận tiện hơn qua ứng dụng MyVinmec. Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

24.8K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan