......

Nội soi siêu âm trực tràng

Bài viết được tham vấn chuyên môn cùng Bác sĩ Võ Thị Thùy Trang, Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Đà Nẵng.

Nội soi siêu âm trực tràng là phương pháp kết hợp giữa nội soi để thăm khám bề mặt niêm mạc trực tiếp với siêu âm nhằm khảo sát những tổ chức dưới niêm mạc. Nhờ có kỹ thuật này mà người ta có thể chẩn đoán được những bất thường trong bệnh lý đại tràng, đặc biệt ngày nay được ứng dụng trong việc tầm soát ung thư trực tràng.

1. Thế nào là nội soi siêu âm trực tràng?

Trước đây người ta thông qua việc nội soi có thể thăm khám trực tiếp những thay đổi bất thường của niêm mạc trực tràng, tuy nhiên nhược điểm là phương pháp này chỉ khám được những vùng trên bề mặt mà bỏ qua phần dưới niêm mạc. Từ đó, người ta nghĩ ra việc lắp một đầu dò có khả năng phát và thu sóng siêu âm có tần số cao nhằm kết hợp với nội soi để khảo sát lớp dưới niêm mạc.

Nội soi siêu âm trực tràng là phương pháp dùng đầu dò siêu âm có tần số cao được đưa vào trong trực tràng kết hợp với soi trực tiếp niêm mạc trực tràng.

Ngày nay ung thư trực tràng ngày một gia tăng, với nhu cầu phát hiện sớm tình trạng ung thư trực tràng thì các nhà nghiên cứu đã phát triển kỹ thuật nội soi siêu âm trực tràng, được đánh giá là có độ nhạy cao trong việc phát hiện giai đoạn bệnh.

2. Khi nào thực hiện nội soi siêu âm trực tràng?

Chỉ định nội soi siêu âm trực tràng bao gồm:

  • Phân loại ung thư đại trực tràng, theo dõi tái phát sau điều trị ung thư bằng hóa chất, tia xạ.
  • Chẩn đoán các tổn thương phía dưới niêm mạc ép vào thành trực tràng.
  • Dạng tổn thương thâm nhiễm niêm mạc trực tràng.
  • Phát hiện tổn thương cơ thắt hậu môn.
  • Áp xe quanh hậu môn, rò hậu môn.
  • Hướng dẫn bằng siêu âm chọc hút áp xe quanh hậu môn.

Ngoài các trường hợp chỉ định thì một số chống chỉ định như:

  • Thận trọng khi chỉ định cho người suy yếu, người già, hen phế quản, bệnh nhồi máu cơ tim.
  • Người dị ứng với thuốc gây mê.
  • Người bị thủng đại tràng.
  • Đang bị rối loạn đông máu, chỉ số tiểu cầu thấp, dùng thuốc chống đông máu.
Nội soi đại trực tràng là phương pháp quan trọng để chẩn đoán Hội chứng loét trực tràng đơn độc
Nội soi siêu âm trực tràng giúp phát hiện tổn thương cơ thắt hậu môn

3. Quy trình thực hiện nội soi siêu âm trực tràng

3.1 Chuẩn bị trước thủ thuật

  • Người thực hiện: Bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa, được đào tạo nội soi đường tiêu hóa dưới, điều dưỡng.
  • Phương tiện: Máy siêu âm nội soi, có đầu dò siêu âm nội soi trực tràng tần số cao; máy hút, máy theo dõi chỉ số sinh tồn, SpO2.
  • Thuốc: Thuốc dùng trong tiền mê và gây mê gồm có Seduxen, buscopan, midazolam, fentanyl.
  • Người bệnh
  • Nên có chế độ ăn lỏng, ít chất xơ trước ngày soi khoảng 2 ngày.
  • Thông báo cho bác sĩ biết tình trạng bệnh lý, thuốc đang sử dụng, tiền sử dị ứng.
  • Người bệnh nếu đang dùng thuốc chống đông cần phải dừng trước khi nội soi siêu âm trực tràng.
  • Nhịn ăn uống trước khi
  • Người bệnh hay người nhà được giải thích, hiểu những lợi ích và rủi ro có thể gặp phải và đồng ý làm thủ thuật.

3.2 Các bước tiến hành

  • Tư thế người bệnh: Người bệnh nằm nghiêng trái hoặc nằm ngửa ở tư thế sản khoa.
  • Tiền mê và gây mê bằng thuốc như seduxen hoặc midazolam hoặc fentanyl gây mê đường tĩnh mạch hoặc nội khí quản tùy trường hợp. Trước, trong và sau khi gây mê phải theo dõi mạch, huyết áp, nhiệt độ và nhịp thở.
  • Thụt tháo chất thải đường tiêu hóa để tránh làm ảnh hưởng tới chất lượng hình ảnh.
  • Tiến hành soi đại tràng sigma bằng ống nội soi mềm trước siêu âm nội soi đại trực tràng để đảm bảo đại tràng sạch không có những dị vật gây nhiễu hình ảnh siêu âm.
  • Tiếp đến thụt thêm 100ml nước vào trực tràng để làm thẳng đoạn giữa phần trên và giữa của trực tràng.
  • Cố gắng theo đường cong trực tràng đưa đầu dò vào đại tràng sigma đoạn xa và chú ý suốt quá trình này không bơm hơi.
  • Bóng ở đỉnh đầu dò được bơm căng bằng nước tạo nên một cửa sổ âm giữa trực tràng và đầu dò giúp cho việc quan sát dễ dàng hơn. Dù chúng ta loại đầu dò nào thì cũng cho hình ảnh giải phẫu trực tràng tương tự nhau cũng như hình ảnh các tổn thương.
  • Rút dần đầu dò ra ngoài và đánh giá trực tràng trên, giữa và các vùng xung quanh, đặc biệt cần đánh giá cơ thắt hậu môn bằng cách đầu dò được rút ra quan sát hình ảnh cơ thắt trong và cơ thắt ngoài.
  • Cuối cùng khi đã khảo sát thì cần chụp lại tổn thương nếu có, in kết quả và đọc trả kết quả cho người bệnh.
  • Sau thủ thuật người bệnh được nghỉ ngơi tại giường.

Trong suốt quá trình nội soi cần theo dõi toàn trạng và đánh giá nếu có tai biến xảy ra.

Nói chung thủ thuật này khá an toàn và ít khi xảy ra biến chứng, có thể gặp như:

  • Do phản ứng của các loại thuốc gây mê nếu phải sử dụng như sốc, suy hô hấp, hạ huyết áp, nôn...
  • Tai biến do soi ít khi xảy ra: Có thể gặp như chảy máu, thủng trực tràng.

Nội soi siêu âm trực tràng là kỹ thuật ngày càng được ưa chuộng vì tính ưu việt của nó, vừa khảo sát được bề mặt lại khảo sát được dưới bề mặt, qua đó hạn chế được việc phải sử dụng nhiều biện pháp thăm khám khác nhau, giảm chi phí khám bệnh.

Nội soi trực tràng ống cứng
Nội soi siêu âm trực tràng giúp chẩn đoán được những bất thường trong bệnh lý đại tràng

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec được trang bị dàn máy nội soi tiêu hóa hiện đại nhất của hãng Olympus với phương pháp nội soi với dải tần ánh sáng hẹp (NBI). Đây là phương pháp đột phá trong sàng lọc và chẩn đoán ung thư ống tiêu hóa (thực quản, dạ dày, tá tràng và cả đại tràng, trực tràng) ở giai đoạn sớm và giai đoạn rất sớm. Hình ảnh nội soi NBI có độ phân giải và độ tương phản cao nên giúp bác sĩ dễ dàng phát hiện những thay đổi nhỏ về màu sắc, hình thái của tổn thương ung thư và tiền ung thư mà nội soi thông thường khó phát hiện được.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Đặt lịch nhanh chóng và theo dõi lịch hẹn thuận tiện hơn qua ứng dụng MyVinmec. Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

Nguồn tham khảo: Bộ Y tế

329 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan