......

Chọc hút dịch và tiêm thuốc điều trị nang gan

Nang gan là tình trạng xuất hiện khoang trống trong gan có chứa máu, dịch hoặc không chứa gì. Tổn thương nang gan hình thành ở nhiều dạng như nang đơn giản, nang ký sinh trùng, nang tuyến... Bệnh lý này có nhiều phương pháp điều trị, trong đó chọc hút dịch và tiêm thuốc điều trị nang gan là một trong những phương pháp được ưu tiên lựa chọn.

1. Nang gan gồm những loại nào?

Nang gan thường không có triệu chứng gì đặc biệt và thường được phát hiện tình cờ thông qua chụp CT – Scaner hoặc siêu âm, MRI, nội soi ổ bụng. Vậy nang gan gồm những loại nào và điều trị nang gan như thế nào? Theo đó, tổn thương do nang gan tồn tại ở nhiều dạng khác nhau như sau:

1.1. Nang đơn giản

Đây là loại nang xuất hiện do bẩm sinh, có đường kính nhỏ hơn 3 cm và chứa chất lỏng giống mật bên trong lòng nang. Nang đơn giản thường không gây triệu chứng, chỉ trong trường hợp kích thước nang lớn thì có thể gây đau 1/4 bụng trên bên phải và bụng to hơn.

Các biến chứng như xoắn, vỡ nang hoặc vàng da gây ra do tắc nghẽn ống mật nhưng tỉ lệ rất thấp. Phần lớn bệnh lý được phát hiện qua chụp CT – scan, siêu âm, chụp cộng hưởng từ cho thấy hình ảnh giải phẫu của nang. Người mắc nang đơn giản thông thường bệnh sẽ tự lành, trong trường hợp có triệu chứng thì phương pháp chọc hút dịch điều trị nang gan hoặc gây xơ hóa có thể được lựa chọn.

1.2. Gan đa nang

Gan đa nang là bệnh lý bẩm sinh và thường kèm theo bệnh thận đa nang hoặc bệnh thận mạn, trong đó nang thận thường xuất hiện trước so với nang gan.

Bệnh lý này cũng được phát hiện là có liên quan đến di truyền theo gen trội ở nhiễm sắc thể thường với sự đột biến gen SEC63 và PRKCSH hoặc gen PKD2 và PKD1.

Bệnh gan đa nang ít khi dẫn đến suy gan và xơ hóa. Có thể xuất hiện các triệu chứng như gan to, đau bụng, triệu chứng xuất huyết, vỡ và nhiễm trùng gan rất hiếm gặp.

Phần lớn bệnh lý được phát hiện qua chụp CT – scan, siêu âm, chụp MRI, kiểm tra chức năng và cấu trúc thận cần được thực hiện trong trường hợp này. Chỉ định điều trị cần thiết khi có triệu chứng bệnh, trong đó phương pháp chọc dịch điều trị nang gan hoặc gây xơ hóa bằng cách tiêm thuốc chữa nang gan là lựa chọn ưu tiên trong điều trị.

chọc hút dịch điều trị nang gan
Chọc hút dịch điều trị nang gan là lựa chọn ưu tiên trong điều trị

1.3. Nang tân sinh

Nang tân sinh hay còn được gọi là u nang tuyến, đây là bệnh lý hiếm gặp và là tổn thương tiền ung thư. Bệnh nhân mắc nang tân sinh thường không có triệu chứng đặc biệt hoặc các triệu chứng thường không rõ ràng như buồn nôn, cảm giác căng tức bụng, trướng bụng. Trong trường hợp nang lớn có thể xuất hiện triệu chứng đau bụng và tắc nghẽn đường mật.

Bệnh lý được chẩn đoán thông qua siêu âm, chụp CT – scan, chụp MRI, tăng nồng độ kháng nguyên carbohydrate (CA). Người bệnh mắc nang tân sinh được điều trị bằng phương pháp cắt bỏ khối u, tuy nhiên u nang tuyến vẫn có thể tái phát sau khi được cắt hoàn toàn.

1.4. Nang ký sinh trùng

Bệnh lý do ký sinh trùng Echinococcus granulosus gây ra. Người bệnh nhiễm nang ký sinh trùng có triệu chứng đau hạ sườn phải hoặc có thể không có triệu chứng trong nhiều năm. Trường hợp nang lớn có thể vỡ xuyên qua thành ngực vào cơ hoành, vỡ vào trong đường mật gây vàng da hoặc vỡ vào trong ổ bụng gây sốc phản vệ. Vỡ nang ký sinh trùng có thể gây tình trạng nhiễm trùng thứ phát hoặc áp – xe gan.

Người bệnh mắc nang ký sinh trùng bên cạnh phương pháp chẩn đoán thông qua chụp CT- scan, siêu âm, chụp MRI thì kháng thể echinococcus thường cho kết quả dương tính ở 80% người bệnh và tăng bạch cầu ưa axit (eosinophils).

Điều trị nang ký sinh trùng cần lưu ý đặc biệt là ngăn ngừa các biến chứng do nang lớn lên và vỡ ra. Theo đó, phác đồ điều trị chủ yếu là chọc hút qua da và phẫu thuật, kết hợp với sử dụng các thuốc kháng ký sinh trùng như mebendazole, albendazole...

2. Các biến chứng của nang gan

Tất cả các loại nang gan thường được phát hiện tình cờ và có triệu chứng như chướng bụng, đau vùng gan, đau tức vùng thượng vị, đau vùng hạ sườn phải, cảm giác chán ăn, buồn nôn và nôn, hô hấp khó khăn, vàng da.... Trong nhiều trường hợp nang gan nếu không được điều trị sẽ gây ra một số biến chứng như sau:

  • Nang gan chèn ép đường mật gây vàng da hoặc chèn ép vào tĩnh mạch cửa gây tăng áp lực tĩnh mạch cửa.
  • Nang gan vỡ và xuất huyết tự nhiên hoặc sau chấn thương vùng gan.
  • Trường hợp nang di động có thể làm cho nang bị xoắn dẫn đến tình trạng đau bụng đột ngột và dữ dội.
  • Nang bị bội nhiễm và dẫn đến áp xe gan.
chọc hút dịch điều trị nang gan
Nang gan chèn ép đường mật gây vàng da

3. Điều trị nang gan bằng phương pháp chọc hút và tiêm thuốc điều trị nang gan

Chọc hút dịch và tiêm thuốc chữa nang gan là phương pháp đơn giản và hiệu quả trong điều trị nang gan. Phương pháp này được thực hiện dựa trên nguyên tắc dùng kim chọc vào nang gan theo hướng dẫn của siêu âm, hút dịch trong nang gan và tiến hành bơm thuốc vào nang gan để làm xơ hóa nang gan.

Chọc hút dịch và tiêm thuốc điều trị nang gan được chỉ định trong trường nang gan lớn hoặc nang gan đơn thuần. Tuy nhiên, thủ thuật này cũng chống chỉ định trong các trường hợp sau:

  • Người bệnh mắc tình trạng rối loạn đông máu: Prothrombine < 50%
  • Nồng độ tiểu cầu trong máu thấp hơn 50 G/l
  • Người bệnh dị ứng với thuốc gây tê.
  • Người bệnh có đường vào không an toàn trên siêu âm.

Quy trình thực hiện phương pháp bao gồm các bước như sau:

3.1. Kiểm tra hồ sơ bệnh án và người bệnh

Trước khi thực hiện thủ thuật, người bệnh cần được thực hiện các xét nghiệm gồm: Đông máu cơ bản, công thức máu, HIV và kết quả các thăm dò cận lâm sàng gồm siêu âm, CT – scan, MRI.

Bệnh nhân được giải thích rõ ràng về quy trình thực hiện thủ thuật, các tai biến có thể xảy ra và ký vào giấy xác nhận đồng ý thực hiện thủ thuật. Cùng với đó, bác sĩ cần kiểm tra huyết áp, nhịp thở và mạch đập của bệnh nhân trước khi tiến hành thủ thuật.

3.2. Các bước thực hiện kỹ thuật

  • Bệnh nhân được nằm trên cáng theo đúng quy trình siêu âm bụng.
  • Người bệnh được tiến hành kiểm tra nang trước khi thực hiện thủ thuật.
  • Bác sĩ siêu âm thực hiện kiểm tra vị trí của nang và xác định đường vào, kết hợp với bác sĩ chọc hút xác định hướng đi của kim chọc.
  • Tiếp theo, tiến hành sát trùng vị trí chọc kim.
  • Bác sĩ chọc hút tiến hành đi găng vô trùng và trải săng có lỗ vào vị trí chọc kim.
  • Bác sĩ tiến hành gây tê nơi chọc.
  • Chọc kim qua da vào thẳng vị trí của nang gan. Khi đầu kim tới nang gan sẽ tiến hành dùng bơm tiêm 10 ml gắn vào kim chọc và hút dịch trong nang. Tùy thuộc vào tình trạng của từng người bệnh mà dịch hút ít hay nhiều.
  • Sau khi hút hết dịch trong nang, bác sĩ tiến hành bơm cồn tuyệt đối vào nang để gây xơ hóa. Lượng cồn bơm vào tùy thuộc vào từng bệnh nhân, tuy nhiên thường khoảng 30 – 50% lượng dịch hút ra và không vượt quá 200 ml. Sau khi thực hiện xong, bác sĩ nhắc nhở bệnh nhân nhịn thở và rút nhanh kim chọc ra khỏi cơ thể.
  • Băng gạc tại vị trí chọc kim, chuyển bệnh nhân về phòng bệnh theo dõi.

3.3. Tai biến

Thủ thuật chọc hút và tiêm thuốc chữa nang gan tương đối an toàn, tuy nhiên cần lưu ý một số biến chứng có thể xảy ra như sau:

  • Chảy máu: Người bệnh cần được theo dõi cẩn thận, trong trường hợp chảy máu sau thủ thuật nhiều cần can thiệp ngoại khoa và truyền máu.
  • Thủng tạng rỗng: Xử trí tai biến này bằng phẫu thuật.
  • Đau tại vị trí chọc kim: Sử dụng thuốc giảm đau chứa hoạt chất paracetamol.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ đầu ngành, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại mà còn nổi bật với dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp; không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 20% phí khám khi đặt hẹn khám lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 1/8 - 31/12/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

424 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan