......

Lần đầu tiên tại Việt Nam, Vinmec thay toàn bộ xương cánh tay do di chứng chấn thương

Bài viết của Ths.Bs Trần Quyết - Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City

Khoa Chi trên, Trung tâm CTCH Vinmec vừa thay toàn bộ xương cánh tay cho một bệnh nhân nam (54 tuổi, ở TP Hạ Long) do di chứng chấn thương, đã trải qua nhiều lần mổ nhưng không thành công. Đây là ca mổ thay toàn bộ xương cánh tay mà không phải do ung thư xương đầu tiên tại Việt Nam. Trên thế giới cũng chưa ghi nhận ca mổ thay toàn bộ xương cánh tay do di chứng chấn thương tương tự.

Lần mổ gần đây nhất của anh Phạm Đức K. diễn ra cách đây hơn 10 năm. Sau lần đó, do nhiễm trùng sau mổ nên anh bắt buộc phải cắt đi một đoạn xương cánh tay phải 9 cm để loại bỏ nhiễm trùng. Sau lần mổ nói trên, anh vẫn làm được các động tác nhẹ nhàng và cơ bản hàng ngày, nhưng khi cần nâng tay lên cao, ví dụ như để chải đầu thì rất khó khăn. Anh cũng không thể với tay lấy những đồ vật phía trên hoặc trèo lên cao vì cánh tay không còn vững. Mỗi khi cố gắng giơ tay lên, ngay lập tức tay sẽ bị rơi xuống.

Rất khó chịu, ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt nên suốt 10 năm qua, bệnh nhân đã đi rất nhiều nơi với mong muốn phục hồi lại một phần xương cánh tay khuyết và cải thiện được vận động. Tuy nhiên, anh luôn được khuyên không nên can thiệp gì thêm vì quá khó để phẫu thuật chứ chưa nói thành công hay không.

Khi biết được Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao Vinmec đã thay toàn bộ xương cánh tay, nhưng chỉ mới cho bệnh nhân ung thư xương, anh K. vẫn mang theo niềm hy vọng đến đây.

Với mong muốn được giúp bệnh nhân cải thiện chất lượng sống một cách tối đa, trực tiếp GS.TS Trần Trung Dũng, GĐ Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao và các bác sĩ Khoa Chi trên đã khám, đồng thời tiến hành chụp phim cắt lớp (CT) 3D và cộng hưởng từ (MRI) để đánh giá cụ thể phần mềm và đo đạc các thông số của xương cánh tay, tính toán phương án giải quyết.

thay-toan-bo-xuong-canh-tay.png
Hình ảnh khuyết một đoạn xương cánh tay phải trên phim CT 3D

Dựa trên thăm khám và các thông số khuyết xương, các BS nhận định đây là ca mổ cực kỳ phức tạp vì khuyết xương cánh tay rất lớn. Bên cạnh đó, phần mềm trên cánh tay do mổ nhiều lần nên dày dính, bị co rút rất nhiều và rất khó phẫu thuật. Khi can thiệp cũng sẽ có rất nhiều nguy cơ như tổn thương mạch máu, thần kinh hoặc hoại tử cơ.

Trong khi đó, đoạn xương khuyết hơn 9cm là quá lớn, khiến đầu cánh tay và đầu trụ của khớp khuỷu còn rất ít xương, không đủ để thay khớp vai hoặc khớp khuỷu riêng biệt. Do đó, bệnh nhân cũng không thể áp dụng phương án ghép xương. Nếu dùng xương đồng loại hoặc xương sinh học thì nguy cơ không liền xương thậm chí là cứng khớp hoặc chức năng còn xấu hơn so với lúc không mổ. Ca mổ còn có một vấn đề nữa, đó là việc rất khó để tính toán dùng vật liệu nào và phương pháp nào.

Sau khi phân tích tính toán rất kỹ lưỡng, GS Dũng cùng các BS đã quyết định thay toàn bộ xương cánh tay bao gồm cả khớp vai và khớp khuỷu thành một khối. Đoạn giữa sẽ có đoạn xương nhân tạo để nối 2 thành phần khớp vai và khớp khuỷu nhân tạo. Vật liệu này được in từ các thông số đo từ bệnh nhân, toàn bộ chiều dài từ vai đến khuỷu khi kéo tay là 15cm. Do đó, ekip phẫu thuật quyết định dùng vật liệu xương nhân tạo có chiều dài 13,5 cm để tránh làm căng mạch máu, thần kinh và cơ sau mổ. Các phẫu thuật viên cũng giữ lại điểm bám 2 bên lồi cầu bằng cách xuyên chỉ thép 2 bên ôm vào khớp nhân tạo – đây là một sáng kiến kỹ thuật giúp về sau tay bệnh nhân có thể cử động sấp ngửa cổ tay tốt.

thay-toan-bo-xuong-canh-tay-1.png
Bác sĩ đo các thông số dựa trên phim CT 3D để tính toán kích thước xương cánh tay nhân tạo phù hợp

Ca mổ đã được GS Dũng và các bác sĩ Khoa Chi trên, Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao Vinmec thực hiện ngay tại Bệnh viện Vinmec Hạ Long (Quảng Ninh) – nơi đội ngũ có lịch thăm khám hàng tuần - giúp người bệnh và gia đình không phải đi lại vất vả trong thời gian chăm sóc.

Chúng tôi đã mổ phối hợp giữa đường mổ thay khớp vai và đường mổ thay khớp khuỷu, tức là đi vòng từ trước ra sau. Sau nhiều lần mổ, hệ thần kinh của bệnh nhân đã bị biến đổi giải phẫu và dính chặt vào cơ nên phải cẩn thận bóc tách từ mặt trước ra mặt sau cánh tay để đến xương. Sau khi bộc lộ đến xương, việc cắt xương vẫn rất khó và phải vô cùng cẩn thận, nếu không cũng rất dễ làm vỡ xương vì xương còn rất ít. Sau khi lắp khớp, chúng tôi giữ lại toàn bộ các điểm bám gân cơ quan trọng vùng vai và khuỷu để có thể phục hồi vận động sau mổ cho bệnh nhân một cách tốt nhất” – TS.BS Nguyễn Hữu Mạnh, Trưởng Khoa Chi trên chia sẻ về ca mổ.

Sau ca mổ được chuẩn bị và tính toán kỹ lưỡng, bệnh nhân đã nhanh chóng ổn định vết mổ, không có tổn thương mạch máu, thần kinh. Do đó, anh K. đã được tập phục hồi chức năng sớm ngay sau 1 ngày và ra viện sau 1 tuần. Tiến triển vận động của vai, khuỷu và bàn tay rất tốt, dự kiến sau mổ 2 tháng bệnh nhân có thể vận động và sinh hoạt tay phải như mong muốn. Sau bao năm buồn phiền vì không có giải pháp cho cánh tay, niềm vui và hy vọng đã xuất hiện trở lại với bệnh nhân.

Đây là ca mổ thay toàn bộ xương cánh tay không phải do ung thư xương đầu tiên tại Việt Nam. Trên thế giới, thay xương cánh tay chủ yếu là do u xương hoặc một số loại u khác, chưa ghi nhận trường hợp thay toàn bộ xương cánh tay do di chứng chấn thương. Lý do là chỉ định phương pháp phẫu thuật cho ca này rất khó do tính phức tạp về tổn thương. Ngay cả khi có phương án mổ, việc đo đạc và cân nhắc chiều dài của vật liệu nhân tạo cũng phải đạt độ chính xác cao để vừa đủ mà không bị căng mạch máu thần kinh và cơ hoặc trùng quá gây khó khăn cho vận động về sau.

thay-toan-bo-xuong-canh-tay-2.png
Vật liệu nhân tạo dùng để thay thế khớp vai, khớp khuỷu và toàn bộ cánh tay được in từ việc đo đạc và điều chỉnh cho phù hợp với thông số của bệnh nhân
thay-toan-bo-xuong-canh-tay-3.png
Toàn bộ xương cánh tay nhân tạo sau mổ, vật liệu nhân tạo về đúng vị trí giải phẫu như tính toán

Bằng sự tính toán chính xác và tìm tòi sáng tạo, tạo nên những sáng kiến và thực hiện được những ca mổ rất khó mà ngay cả trên thế giới cũng ít gặp, các BS Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao Vinmec đã khẳng định trình độ chuyên môn xuất sắc, có thể tiệm cận với sự phát triển của y học thế giới hiện nay.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 15% phí khám khi đặt hẹn khám lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 17/10 - 31/12/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

462 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan